MỸ TẠM NGỪNG XỬ LÝ THỊ THỰC ĐỊNH CƯ VÔ THỜI HẠN ĐỐI VỚI 75 QUỐC GIA: AI LÀ NGƯỜI THỰC SỰ CHỊU ẢNH HƯỞNG?

Ngày 14/1 Bộ Ngoại giao Mỹ đưa tin, theo chỉ thị mới nhất của chính quyền Tổng thống Trump, Mỹ sẽ tạm ngừng xử lý hồ sơ xin thị thực định cư từ công dân của 75 quốc gia. Biện pháp này có hiệu lực từ ngày 21 tháng 1 và sẽ áp dụng vô thời hạn, cho đến khi Bộ Ngoại giao hoàn tất việc đánh giá lại quy trình xét duyệt thị thực và kiểm tra lý lịch.

1.Biện pháp tạm ngừng vô thời hạn này áp dụng lên những quốc gia nào?

Trước đó, chính quyền Tổng thống Trump đã thực hiện hạn chế thị thực với 21 quốc gia vào cuối năm 2025. Dựa trên nền tảng đó, biện pháp lần này mở rộng hơn nữa phạm vi áp dụng, danh sách đầy đủ 75 quốc gia như sau: Afghanistan, Albania, Algeria, Antigua and Barbuda, Armenia, Azerbaijan, Bahamas, Bangladesh, Barbados, Belarus, Belize, Bhutan, Bosnia and Herzegovina, Brazil, Burma, Cambodia, Cameroon, Cape Verde, Colombia, Cote d’Ivoire, Cuba, Democratic Republic of the Congo, Dominica, Egypt, Eritrea, Ethiopia, Fiji, The Gambia, Georgia, Ghana, Grenada, Guatemala, Guinea, Haiti, Iran, Iraq, Jamaica, Jordan, Kazakhstan, Kosovo, Kuwait, Kyrgyz Republic, Laos, Lebanon, Liberia, Libya, Moldova, Mongolia, Montenegro, Morocco, Nepal, Nicaragua, Nigeria, North Macedonia, Pakistan, Republic of the Congo, Russia, Rwanda, Saint Kitts and Nevis, Saint Lucia, Saint Vincent and the Grenadines, Senegal, Sierra Leone, Somalia, South Sudan, Sudan, Syria, Tanzania, Thailand, Togo, Tunisia, Uganda, Uruguay, Uzbekistan, and Yemen.

Ghi chú: Việt Nam không nằm trong danh sách trên

2.Tại sao lần này Mỹ tạm ngừng vô thời hạn?

Theo như ghi chú được tiết lộ và những công bố chính thức của Bộ Ngoại giao Mỹ, lần tạm ngừng vô thời hạn này trọng tâm không nằm ở vấn đề an ninh quốc gia mà xoay quanh và triển khai từ điều khoản “Gánh nặng cộng đồng (public charge)” đã tồn tại trong Điều 212(a)(4) của Đạo luật Di trú và Quốc tịch (INA) [1]. Bộ Ngoại giao Mỹ đã chỉ rõ trong các phát biểu liên quan rằng họ sẽ vận dụng thẩm quyền pháp lý hiện hành để từ chối những người xin thị thực định cư có khả năng sẽ ỷ lại vào hệ thống phúc lợi công cộng sau khi nhập cảnh vào Mỹ. Điều này có nghĩa là viên chức lãnh sự sẽ cần yêu cầu nghiêm ngặt hơn, phán đoán thận trọng hơn trong việc đánh giá đương đơn liệu có trở thành gánh nặng công cộng. Nhân tố đánh giá bao gồm nhưng không giới hạn gồm: tình trạng sức khỏe, tuổi tác, trình độ tiếng Anh, điều kiện kinh tế, có cần điều trị hay chăm sóc y tế trong thời gian dài hay không.Tin tức cũng chỉ ra rằng, người lớn tuổi hoặc thừa cân, đặc biệt là những người từng nhận trợ cấp từ chính phủ hoặc được chăm sóc đặc biệt đều có khả năng bị từ chối.

[1] INA 212(a)(4) provides that an applicant who, in your opinion, at the time of application for a visa, for admission, or adjustment of status, is likely at any time to become a public charge after admission to the United States is ineligible for a visa.

3.Điều này có đồng nghĩa với việc “cánh cửa nước Mỹ đóng lại”?

Nhìn từ góc độ chuyên môn của luật sư di trú thì biện pháp tạm dừng xét duyệt thị thực định cư không đồng nghĩa với việc toàn bộ con đường nhập cư Mỹ đều đóng lại. Bản chất ở đây là tái khởi động và tăng cường việc thẩm tra, đánh giá “gánh nặng công cộng”, chứ không phải phủ định tính căn bản của chế độ định cư hợp pháp. Đối với đương đơn cụ thể mà nói, việc có phải là “gánh nặng công cộng” hay không luôn là một vấn đề mang tính cá nhân hóa cao, cần kết hợp bối cảnh thực tế, con đường pháp lý và bộ chứng cứ của người nộp đơn để tiến hành đánh giá một cách chuyên nghiệp. Trong bối cảnh chính sách hiện nay, phán đoán lý trí, lên kế hoạch trước và chuẩn bị đầy đủ quan trọng hơn bất kỳ diễn giải cảm tính nào.